De pollen hangen in de lucht, de zon begint te branden en de examens zijn bijna achter de rug: tijd voor de grote zomerfestivals. Zwetende lijven, lauw bier zonder schuim en loeiharde muziek. Dé place to be voor iedereen die zich jong van geest voelt. Maar u moet wel een stevig mondje Engels praten om tegenwoordig de weg te vinden op een festival site. Hier alvast een stoomcursus 'festivals'.

Vroeger was het simpel

Een festival oude stijl bestond uit een reeks groepen op één podium, het hoofdpodium. Maar sinds Torhout-Werchter en Pukkelpop, spreekt u beter over de line-up. Dat is de reeks bands op het festivalprogramma, aangevoerd door de headliner. Die bands staan niet zomaar op een willekeurig podium. Ze staan strategisch gescheduled op main stage, skate stage of in de boiler room, met voor elk podium een toepasselijke top of the bill.

Dansen = Engels

Dansen is belangrijk in de jongerencultuur van vandaag. Dat is al jaren zo: de foxtrot, de jive, de quickstep, … stuk voor stuk dansen met een Engelse naam. In 'festivalland' breiden ze verder op dat thema. Alleen gaat het er iets ruiger aan toe dan in een ball room. In de marquee (= nevenpodium voor iets alternatievere muziek) kunt u naar hartenlust stagediven (van het podium in het publiek springen) of crowdsurfen (gedragen door tientallen handen over het publiek 'surfen').

Snacks en drinks

Een kraam met 'witte pensen en appelmoes' is achterhaald in moderne festivalmiddens. Vraag niet langer de weg naar een 'eetkraam'. Neen, u zoekt tegenwoordig de weg naar de catering. Daar betaalt u nu trouwens met food tickets, terwijl u drankjes nog altijd met 'drankbonnen' kunt aankopen – gelukkig maar. Pas tijdens dat drinken op: in de vlakke zon gaat het met een teveel aan bier heel snel van tipsy naar hammered (stomdronken)! Als de zon tenminste van de partij is. Vergeet dan niet te smeren met sunblock. U zou de eerste niet zijn die als lobster huiswaarts keert.

Afkoelen in taalbad

Vliegen u de Engelse festivaltermen iets té enthousiast om de oren? Zoek dan verkoeling in een ontspannend bad … bijvoorbeeld een taalbad bij ElaN ;-) Wij spreken, schrijven of denken niet alleen in elke taal, we passen die ook nog eens toe op elke situatie die u zich maar kunt inbeelden, zowel in of naast uw vertrouwde werkomgeving.

Enjoy the festival season!

Flash mob dance

Wilt u helemaal bij zijn? Noteer dan ook flash mob dance in uw persoonlijke woordenboek. De benaming van een fenomeen dat helemaal 'in' is: een grote massa komt samen om synchroon uit de bol te gaan op een bekend nummer. Een voorbeeldje? Wat dacht u van een 'dansend centraal station' in Brussel? Op de tonen van Queen gaan tientallen fans uit de bol.

De komende weken zijn het weer hoogdagen voor wie leeft van de adrenaline op een tennis- of voetbalveld. Zullen we dan even een balletje opgooien over bedrijfscommunicatie in topconditie. Want met een goede boodschap in een gespierd (tekst)lichaam, bent u zeker van een voorzet die uw lezer met zijn ogen dicht binnenkopt. De keuze is eigenlijk best eenvoudig. Kies voor een assertieve strategie; de aanval is immers de beste verdediging.

Doel treffen

Was uw laatste voorstel een schot in de roos? Of sprong u een gat in de lucht? Dan is het te hopen dat u geen straftraining aan uw broek gesmeerd kreeg. Maar wat moet u doen om die ultieme bevestiging van uw klant binnen te halen? Verras dan iedereen, glip vervolgens door de buitenspelval en hoop op een hattrick. Recht in het doelwit: bull’s eye.

Sport = business

‘Coachend managen’: u hebt de term zeker al horen waaien. De leidinggevende is tegenwoordig een coach die zijn team inspireert om beter te presteren. Als iedere teamplayer voortdurend streeft naar zijn persoonlijke record, gaat de hele ploeg erop vooruit. En voor u het weet, speelt u mee in de Champions League van uw bedrijfssector. Eens daar geraakt, moet u alleen nog de goede reeks neerzetten in de play-offs en … klaar is Kees.

WK-voetbal en Afrikaans

Met de voetbalgekte in Zuid-Afrika in het verschiet, wordt u sowieso met sporttermen om de oren geslagen. Een Afrikaans voorsmaakje? Die Rooi Duiwel neem nie deel nie. Dan moet ons maar die Nederlandse sokkerspan aanmoedig. Vertaald naar het Nederlands wordt dat dan “De Rode Duivels nemen niet deel. Dan moeten we maar de Nederlandse voetbalploeg aanmoedigen.” Als u dat laatste niet ziet zitten, geniet dan van de eerste lentezon en doe aan teambuilding met uw collega’s: hijs ze in hun baaibroek (zwembroek) en hou een wedstrijd in de oseaan. De winnaar zal met volle teugen genieten van zijn fles fonkelwijn (champagne) en een stukje sponskoek als peuselhappie (een stukje cake als snack).

Mocht u er echt niet meer uitgeraken met al die termen, vertrouw dan op ElaN. Wij willen de beste toTAALpartner zijn die u zich kunt wensen, in elke taal die u spreekt, schrijft of denkt.

Op de lijn geklopt

Herinnert u zich dit filmpje nog? Het dateert uit de tijd dat tv-kijken via je gsm splinternieuw was, en waarbij het heerlijk is om te zien hoe de letterlijke betekenis van sommige spreekwoorden er visueel zeer grappig uitzien.

Zelfs de Oude Grieken wisten al dat baden goed is voor lichaam en geest. Met een beetje fantasie kunt u op datzelfde thema improviseren als het over vreemde talen gaat. Een andere taal leren? Kies dan úw arrangement in het taalbadhuis. In de hedendaagse taalthermen vindt u ontspannende taalbaden of intensieve taaldouches. Of wenst u uw taalkennis subtiel en duurzaam te verfijnen? Boek dan een langer verblijf in een taalkuuroord.

Taaltje baden

Bubbel een eind weg in een taalbad: merk hoe de verbeteringen in uw taalvaardigheden borrelen en parelen. Drijf ontspannen op een zoutbad van taal en voel hoe 'gewichtloos' die taalweldaad u maakt. En dan is het tijd voor wat actie: een klaterende taalwaterval die onverdroten zijn kracht toont als u eronder gaat staan en een stukje zwemmen in de kolkende branding van een azuurblauwe taaloceaan. Daarna opnieuw lekker ontspannen met een exclusieve taalcocktail in de hand. Bij elke nip proeft u de volle smaak van de vreemde taal.

Badcultuur

Vervang de watermassa door woordenschat en de jacuzzikoppen door de inspirerende aanpak van een taaltrainer en de analogie met een taalbad is meteen duidelijk. Want een vreemde taal leren, is heilzaam en kan best aangenaam zijn. Voel hoe de grammatica u tot zweten aanzet zoals in een sauna, om vervolgens extra te kunnen genieten van de afkoeling die een luchtige conversatie met uw badgenoten brengt. Dat is (taal)badcultuur waarvan je lichaam én geest opkikkeren

Uren kuren of blitzbad?

Wil u overtuigend communiceren met uw klant? Ga dan kopje onder in de grammatica, de spelling, de woordenschat en de cultuur van zijn moedertaal. Na deze intensieve onderdompeling ademt, drinkt, eet, schrijft en spreekt u in die vreemde taal. Vertrouw dus op de verkwikkende werking van taalwater, volgens de regels van de kunst geschonken in een gerenommeerd taalkuuroord bij u in de buurt.

Eyjafjallajökull aka 'Bob'

Taalbadmeesters lopen over van taal. Nieuwsankers en journalisten spelen ook met taal. Het zijn allemaal mensen van de wereld die weten wat er reilt en zeilt op de aardbol. Daarenboven doen vooral de mensen die het nieuws maken en brengen verwoede pogingen om dat correct te verwoorden, want dat draagt bij tot hun geloofwaardigheid. Je zult ze amper betrappen op een uitspraakfoutje. Al werkte de natuur de afgelopen weken niet overal mee om het de nieuwsmensen makkelijk te maken. Neem bijvoorbeeld die beroemde vulkaan met zijn onuitspreekbare naam. Kijk even mee hoe vele mensen struikelen over hun tong en probeer het vervolgens even zelf ...

"Hi, hoe gaat het ermee?" Of neen, het gaat over 'haai' zoals er een handvol in de Sea Life-aquariums rondzwemmen. Ja, dát moet het zijn – toch als u niet uit de Maasstreek komt en simpelweg 'hier' wil zeggen. Klanken houden geen rekening met taalgrenzen. Gevolg? Een reeks intrigerende 'transtaalkundige' klankuitwisselingen. Gesneden brood voor spitsvondige marketeers. Maar soms ook aanleiding voor genante momenten.

W817

Hebt u jonge kinderen? Dan is de kans groot dat Ketnet wel eens op staat. Perfecte voedingsbodem voor creatieve taalknobbels. Ze doopten een van hun kinderseries 'W817' (Wacht eens even). Helemaal in de lijn van de Amerikaanse spitsvondigheden: I'll B w8ting 4 U (I'll be waiting for you). En als u dan ook nog eens over de taalgrenzen heen kijkt, krijg je een programmatitel zoals W@ = D@. Want terwijl wij het @-symbool meestal benoemen als 'apenstaartje', spreken ze over de oceaan consequent over 'at'. En op zijn Nederlands uitgesproken is dat dan weer dé klank die de titelbedenkers voor ogen hadden.

Stijn of stain

Leef u even in: een Amerikaanse muzikant stelt zich voor aan een Belgische geluidstechnicus: "Hi, I'm John. Nice to meet you." Waarop de geluidstechnicus antwoordt: "Hello, my name is Stijn." Verbijstering bij de Amerikaan: "Stain ... is your name Stain?" De Belg probeert nog even: "Actually it's Stijn." De muzikant besluit: "Strange name, man. You realize that in America stain means 'dirty spot' ..." Tja, komt ervan als je geen 'ij'-klank hebt natuurlijk. Maar beter dat dan de genante grapjes die supervoetballer Kaka te verduren krijgt.

Hij is diedzjie

Een gast komt aan de hotelreceptie: "Hebt u hier ook wiefie?" Waarop de receptionist: "Ja hoor, u kunt in heel het hotel gebruik maken van onze gratis waaifaai-dienst." Waarop de gast dan weer: "Oh gelukkig, want ik ben diedzjie en ik moet nog een paar mp3's downloaden." Mooi voorbeeld van creatieve klankadopties en -verbasteringen over de taalgrenzen heen. Onschuldig in de alledaagse omgang. Maar ... het best te vermijden in zakelijke contacten. Twijfelt u aan een tekstfragment of een uitspraak? Kom eens praten met een ElaN-vertaler of -taaltrainer. Wij behoeden u voor elke taalkundige uitschuiver.

Mister Voetbal

Eigenlijk heet de man Ricardo Izecson dos Santos Leite. Maar iedereen die een minimum van voetbal weet, kent hem als Kaka. In volgend fragment zie je wat Kaka allemaal kan ... met een bal.
Als je hem toch nog anders wenst aan te spreken, denk dan bijvoorbeeld aan ‘achternaam’ Voetbal, ’voornaam’: Top. Meneer Top Voetbal

Het nieuwe jaar is al bijna twee maanden onderweg, en toch duiken hier en daar nog eindejaarslijstjes op. Huh? Wij zijn al begonnen aan ons overzicht 'vertaalblunders van 2010'! Mikt u die terugblikkende lijstjes ook ongelezen richting prullenbak? Wij alleszins wel. Maar bij dit exemplaar bleven we toch even hangen: ‘De leukste spatiefouten van 2009’ van de vereniging Signalering Onjuist Spatiegebruik (SOS).

Je los geld of je leven

De leukste spatiefouten? Signalering Onjuist Spatiegebruik? Wie houdt zich nu bezig met spaties controleren? Zo te zien zijn er aan de andere kant van de Moerdijk gelijkgestemde zielen die even streng zijn op punten, komma’s en dus zelfs spaties als de gemiddelde talenknobbel bij ElaN. De winnaar (hoewel, is de term ‘winnaar’ hier wel terecht?) van 2009 was het Amsterdamse Gemeentelijke Vervoersbedrijf met de fijne zinsnede ‘En dan kom je er achter dat je geen losgeld bij je hebt’. Voorspelden ze in Amsterdam een golf van kidnappings op de bus of tram? Nee, bleek dat je met je bankkaart kunt betalen als je geen ‘los geld’ bij je hebt.

Meer spaties, meer betalen

In dit voorbeeld stond er dus een spatie te weinig. Kan gebeuren. Maar wist u dat oordeelkundig spatiegebruik u een pak geld kan opleveren? Ja, dat stukje taalkundig niemandsland waar we woorden mee uit elkaar houden. Waar nooit iemand over wakker ligt. U betaalt er namelijk voor. Volgt u even mee: u betaalt uw vertalingen per woord. Een spatie houdt woorden uit elkaar en beslist dus of het om één of meer woorden gaat. Een voorbeeld.

Marketing brochure = 2 woorden
Marketingbrochure = 1 woord
---------------------------------------
Uw voordeel: 50%!

Stel nu dat u een tekst over een 'hotten totten tenten tentoonstelling kaartjesknippers opleiding’ wilt laten vertalen. Op die manier geschreven, kost u dat een aardige duit … terwijl het ook zonder spaties kan (moet). Tel uit uw winst!

Slechtziende pc

De hoofdvogel werd dus afgeschoten door het Amsterdamse openbaar vervoer. Dicht op de hielen gezeten door horden ‘lieve heersbeestjes’ (de Telegraaf) en een ‘slechtziende pc’ (Nederlandse Koninklijke Bibliotheek). Valt u dit jaar ook eens over een spatie te veel of te weinig? Laat het ons zeker weten.

Oefening baart kunst

Voelt u soms toch een onbedwingbare drang om die spatiebalk te geselen? Doe dan volgend jaar mee aan het Nederlandse Kampioenschap Spatieslaan. Of is het Spaties slaan? Voorbereiden kunt u hier.

"Rijm en ijzelplekken maken de rijweg spekglad. Houd daarom voldoende afstand." En u denkt na het verkeersbulletin: "Wat is eigenlijk het verschil tussen rijm en ijzel?" Voor een bestuurder betekenen ze beide ... onheil. Terwijl ze voor de weeramateur verwijzen naar twee totaal verschillende weerfenomenen. Rijm is waterdamp die aanvriest en daarbij een fijn, wit laagje achterlaat. IJzel is regen die aanvriest. Het gevolg? Een dikkere laag ijs op alles waarop die regen viel.

22 x sneeuw

En dan hebben we het nog niet over sneeuw gehad! Poedersneeuw, sneeuwduinen, sneeuwstorm, lichte sneeuw, smeltende sneeuw, poolsneeuw, ... gelukkig duurt de winterprik bij ons niet langer dan veertien dagen! Waar ze écht van sneeuw kunnen meespreken, groeit het aantal benamingen ervoor gestaag. De Eskimo's hebben 22 woorden om alle soorten sneeuw aan te duiden. Twee-en-twintig: je zou het voor minder koud krijgen.

Wintertaal

Wij hebben veel minder woorden voor sneeuw. Maar als die in onze contreien valt, zorgt hij meteen voor ellende. Maar geen nood: bij elke winterprik leren we weer nieuwe termen om die ellende te noemen. Sneeuwfile, sneeuwploeg, sneeuwruimer, sneeuwkettingen, strooidienst, strooiwagen, strooizout, antivries, ijskrabber, winterbanden, enz. De mooiste vondst deed zijn intrede toen het Nederlandse treinverkeer totaal stilviel door de overvloedige sneeuwval: het sneeuwinfarct. Zouden de Eskimo's dat ook kennen? Na een opstopping door sputterende sneeuwscooters of tegenstribbelende rendieren ...

Op het puntje van de tong

Waar de mond van vol is, loopt het woordenboek van over: wedden dat er op termijn nieuwe sneeuwtrefwoorden in de Dikke Van Dale staan? Tenminste als we de volgende jaren nog een paar winterprikken voorgeschoteld krijgen. Want zo niet? Dan smelten de kansmakers als sneeuw voor de zon. Onze taal is pragmatisch: alleen wat leeft in de taalgemeenschap, benoemen we. Maar daar zijn wij dan ook heel sterk in! Kijk maar eens naar ons arsenaal woorden om 'bier' aan te duiden: pils, trappist, abdijbier, ale, bokbier, dubbel, tripel, rookbier, tafelbier, bier van hoge gisting, kriek, geuze, lambic, grand cru, champagnebier, stout, witbier ... ja zelfs alcoholvrij bier! Mocht het ooit tot een internationaal concours vaktermen schieten komen, dan zijn die Eskimo’s nog niet thuis! ;-)

Sneeuwpret

Een ondergesneeuwde auto vrijmaken: hoeveel woorden kent u daarvoor? Vervelend werkje, lastige opdracht, bevroren-vingers-wroeten, tantaluskwelling of kortweg ellende. Maar eens de activiteit benoemd, is de beloning groot: u voelt zich heerser over de elementen. "Wat sneeuw en ijzel? Ze zullen met meer op de proppen moeten komen om mij te stoppen!" Even op de tanden bijten en ... goed voorbereiden, dan is alles zo gepiept.

De beste wensen van ElaN aan u en aan al wie u dierbaar is. Dat het een jaar vol nieuwe mogelijkheden mag worden. Zonder taalfouten ... maar mét succes in moeder- en anderstalige projecten. U weet dat wij ook in 2010 voor u klaarstaan, toch? Met taalbaden, frisgewassen tolken en vlotte vertalers. Alles wat u nodig hebt om een jaar lang – waar ook ter wereld – van taal te smullen. Geniet ervan!

Eén groot feest

Nieuwjaar, tijd van goede voornemens en herwonnen elan. Al eeuwen zo geweest en het blijft waarschijnlijk nog eeuwen zo. Geef toe: het is de plezantste tijd van het jaar. Want u mag al eens het zotteke uithangen zonder vreemde blikken. Met z'n allen op de kaai gaan kijken naar het vuurwerk boven A. Met een veel te kleine zwembroek in de Noordzee plonzen. Zelf vuurwerk afsteken in uw achtertuin zonder dat de politie meteen op uw dak zit. Languit met een kater in de zetel suffen en halvelings toch nog de Radetzkymars mee ta da da'en. Verrukkelijk!

Merci Caesar

Blijkbaar deden ze dat ook al bij de Romeinen – het feesten tenminste, want Radetzky had je toen nog niet, laat staan zijn 'mars'. Maar Julius Caesar hadden ze toen al wel. En hij drukte zijn stempel door te bepalen dat 1 januari in zijn juliaanse kalender voortaan de start van een nieuw jaar zou zijn. Daarna werd er nog een beetje gefinetuned om de tijdsberekening af te stemmen op het heelal en de seizoenen. In 1582 was alles klaar voor paus Gregorius XIII om zijn gregoriaanse kalender officieel in te voeren. Grote namen met elk hun eigen kalender. Benieuwd of we binnenkort in Europa een nieuw systeem krijgen in de vorm van een Van Rompuyaanse kalender

Hun tijd vooruit

Die hele 1 januari-affaire is trouwens niet overal doorgedrongen. Al lijkt het wel zo als je de journaalbeelden bekijkt. Die komen toch vooral uit de Westerse wereld. In het Oosten zijn er heel wat landen die zich richten op de Chinese kalender. Niet verwonderlijk, want die kalender gaat ook al veel langer mee. Over een goede week vieren ze het jaar 4707! Hun feest valt meestal op de tweede nieuwe maan na de winterwende. Met andere woorden: op 14 januari 2010 in onze berekening. Haal alvast uw dansende Draken en knetterende voetzoekertjes van stal ... en feest lekker mee.

Proost

Welke kalender u ook volgt: het gaat u goed tijdens de komende maanden!

Ta da da, ta da da, ta da dam dam dam ...

De Radetzkymars: wat zou het Nieuwjaarsconcert zijn zonder die evergreen van vader Strauss? Omdat de wereld almaar kleiner wordt, is die vaste waarde uit het concert ook in het Oosten bekend geraakt. Geluk bij een ongeluk: op het Chinese Nieuwjaar stond de Weense muziektempel toch leeg. Wat doe je dan? De keet afhuren voor een versie van de Radetzkymars die Mao graag zou horen .

Hebt u het ook gelezen? Er is een burgemeester van een middelgrote Vlaamse stad die

zelf de taaltesten voor niet-Nederlandstaligen wil afnemen. Goed of slecht idee? Daarover oordeelt u natuurlijk zelf. Maar is dat wel iets voor een burgemeester? Dan moet hij binnenkort ook zelf de strepen op de weg schilderen of straatlampen vervangen. Maar … is hij dan nog wel efficiënt bezig? Want bij een taaltest moet het bijvoorbeeld van bij het begin duidelijk zijn wat u wilt testen. Anders loopt het mis.

Creatief of analytisch?

“Taal is veel meer dan de dt-regel en wat grammaticale afspraken.” Inderdaad, u kunt tientallen facetten testen. Kies daarom de juiste test, en neem de meest geschikte personen en middelen. Of laat u uw brood bakken door uw schoenmaker? Zet ook duidelijke krijtlijnen uit. Anders komt de controle niet overeen met uw doelstellingen. Een eindredacteur van een krant gaat anders om met taal dan een creatieve geest op uw marketingafdeling. Beiden hebben aandacht voor spelling. Toch primeert bij de creatieve geest de lumineuze ingeving.

Test verschillende talen eenduidig

Bijkomend probleem: uw klantenbestand is meertalig. Tja, dan kunt u maar best op verschillende talen testen. Doe dat wel op een uniforme manier: dezelfde testonderdelen in meerdere talen. Anders vergelijkt u appelen met peren. Bouw de verschillende taaltests op hetzelfde concept, geïllustreerd met gelijksoortige voorbeeldteksten en proefzinnen of -fragmenten. Pour vermij everything wird un poco mish-mash.

Relevante test

Herinnert u zich nog de proefwerkjes uit uw schooltijd? Bij sommige was de relevantie meteen duidelijk. De andere leken pure plagerij: “Schrijf een opstel van 500 woorden, maakt niet uit waarover. Krijg je het in 100 woorden gezegd? Verzin er dan nog maar wat rond.” Voorkom dat die irritatie opnieuw opduikt. Laat uw test daarom door de juiste mensen opstellen – niet door een burgemeester of door uw groenteboer ;-) Wel door taalexperts met de nodige didactische vaardigheden. Want zij houden het aangenaam én relevant.

Maximaal rendement

Spreek er eens over met de trainers van ElaN. Zij ontwikkelen voor u een traject dat precies aansluit op uw taalcontrolewensen. Wat dacht u van een (intensief) testmoment op locatie, aangevuld met een doelgerichte taalopleiding?

Ex-inbreker adviseert

Schoenmaker, blijf bij uw leest: laat mensen doen waar ze goed in zijn. Spreek de juiste expert aan als u écht resultaat wilt boeken. Doet u dat niet? Tja … dan zou de aanpak wel eens kunnen verschillen van uw verwachtingen. Hilarisch geïllustreerd door een fragment uit In de Gloria.

“Na een vlucht van honderd kilometer reed de koploper zijn medevluchter uit het wiel. Daarna volgde nog een demarrage vanuit de achtergrond. Maar na een chasse patate haalde de bus de gelukszoeker weer in. En hij had nog zo gehoopt om d’rop en d’rover te gaan.” Wielertaal: heerlijk! Een eigen lexicon en vaste uitdrukkingen. Kortom, een modern boeventaaltje voor de liefhebbers van heroïsche duels tussen eigentijdse gladiatoren op hun peperdure stalen ros – of … euh … carbonros.

Wielertaal = Frans?

“Hij hing helemaal choco over zijn gidon, greep naar zijn bidon en schakelde toen zijn derailleur naar een grotere plateau.” Een alledaagse conversatie tussen Vlaamse wielertoeristen. U merkt meteen de Franse invloed. Zo rijdt iedere zichzelf respecterende wielrenner op tubes. De combinatie tussen binnen- en buitenband is voor de rest van de fietsende stervelingen. Maar … tube betekent volgens Van Dale: ‘uitknijpbaar kokertje voor o.a. verf of tandpasta’. Niet meteen het soort fietsschoeisel waarmee de Cavendish’en van deze wereld hun massaspurt winnen.

Wielertaal = Engels?

Na een tijd ontdekten een paar Amerikanen en Britten dat ook zij en danseuse over de Franse cols kunnen. Teken voor de overzeese fietsindustrie om in actie te schieten. De Schot Graeme Obree knutselde zelfs eigenhandig een velo in elkaar met wasmachineonderdelen. Daarmee reed hij een verschroeiend uurrecord. Hij nam vervolgens de zoenen van de kissmiss in ontvangst. Daarna gaf Armstrong een finale boost aan het wieler-elan in de Angelsaksische wereld. Waarna de taal van de wielertoerist uitbreidde met full suspension en wishbone-ophanging.

Wielertaal = internationaal!

Franse of Engelse invloeden? Maakt niet uit. Wat wielertaal zo leuk maakt, is net dat internationale karakter. Dat het een wereldsport is met tientallen disciplines, garandeert net een intrigerend spel van nieuwe en oude termen. BMX’ers hebben axle pegs waarop ze staan om hun kunsten uit te voeren. Terwijl iedereen in het wielerpeloton tegenwoordig met Ergoshift-versnellingen rijdt. Maar iedereen krijgt om de zoveel tijd toch nog altijd honger en moet dan naar … de ravitaillering. De taalminnende wielerliefhebber doet zich intussen tegoed aan dit bontgekleurde woordenpeloton.

ElaN op cross-snelheid

Blijft wielertaal toch nog een beetje Chinees? ElaN Languages verheldert! Op 21 november bijvoorbeeld, tijdens de Grote Prijs veldrijden in Hasselt. Vanaf 10.00 uur bieden wij u modder van de beste kwaliteit, onversaagde cyclo-helden en hartverwarmende cross-emotie. Dé gelegenheid om u te ontpoppen tot een echte taal-Flandrien.

Tommeke, Tommeke

Een filmpje uit de tijd dat Tom Boonen nog held was met een maagdelijk wit blazoen. Hét Vlaamse wielermoment uit de eenentwintigste eeuw. De Belgen die in de laatste meters terugkomen uit de achtergrond. En Michel Wuyts die het vervolg samenvat als: “Tommeke, Tommeke … wa doede nu. Tom Boonen is wereldkampioen. Moeder, we zijn nog niet thuis.” Of … was het dan toch Philippe Gilbert ?

Zit u lekker? Fijn. Niets zo gezellig als even onderuit gaan in uw stijlvolle interieur. Maar waarin ploft u: een zetel, divan, sofa, canapé, tweezit of (zit)bank? Stuk voor stuk benamingen voor hetzelfde meubelstuk. Al die termen maken het niet gemakkelijk. Want een vertaler zet meteen de toon door zijn keuze uit het rijtje. Voor de een klinkt bank vertrouwd in de oren. Terwijl de ander daarbij meteen denkt aan een turntoestel waarop u een beetje ongemakkelijk zit.

Bank of canapé

Ga verder naar het zuiden en canapé wint het met vlag en wimpel van bank. Bij de noorderburen vinden ze canapé dan weer erg ‘Bourgondisch’. In Nederland had u trouwens ABN AMRO, de huissponsor van de Amsterdamse voetbalploeg Ajax. Met de bekende slagzin: ABN AMRO, de bank.
Die reclameslogan riep automatisch sprekende beelden op in relatie met de sport: alle spelers van de ploeg broederlijk naast elkaar op een meterslange zetel. Omdat de reservespelerskern van een ploeg in het vakjargon bekendstaat als ‘de bank’.

Nog moeilijker

In Vlaanderen zou de reclamespreuk veel minder aanslaan. Hier vindt u veel meer Franstalige invloeden. En ABN AMRO, de canapé heeft nu net iets minder slagkracht … Terwijl een divan ook niet de beste optie lijkt: dat is voor ons, Vlamingen dan weer een tikje té Frans. Boven op het feit dat ook die het woordspelletje niet herstelt. U zou er voor minder een punthoofd van krijgen: hoe moet een vertaler dan zijn woorden kiezen? Bovendien wordt het nog moeilijker als er ook nog meer zeteltypes in het spel zijn. Als er maar eentje in kan zitten, spreekt u van een zetel of een fauteuil. Daarnaast kunt u het onderscheid maken tussen een tweezit, driezit, slaapbank en alles wat daartussen zit.

Internet illustreert

Wilt u aanwijzingen over het aan te raden woordgebruik? Zoek tegelijk via Google.be en Google.nl naar het aantal treffers dat u bij een bepaalde optie krijgt. Vink daarbij wel altijd de optie pagina’s uit België en pagina’s uit Nederland aan. Om bij canapé te blijven: op Google.be levert dat 101.000 treffers op, tegenover 42.100 via Google.nl. Voor sofa krijgt u 107.000 Belgische en 555.000 Nederlandse treffers. Die aantallen verklappen alvast een bepaalde voorkeur.
Maar … wilt u echt zeker zijn? Vertrouw dan op de onderbouwde taal- en regiokennis van een ElaN-vertaler. Hij weet welk woord de juiste connotatie bij uw doelgroep oproept. Hoe hij dat weet? Omdat hij voortdurend in contact blijft met moedertaalsprekers uit de streek waarin ook uw lezers wonen.

Nerveus door stapelbed

Het is net zoals met gastronomische teksten: u krijgt er goesting van. Het zou dus goed kunnen dat u de aandrang voelt opwellen om uw interieur aan te pakken. Gaat het over nieuw en betaalbaar meubilair? Dan denkt u uiteraard automatisch aan Ikea. Maar, voor u in de wagen springt, heeft Youp van ’t Hek nog enkele hilarische bedenkingen. Onder andere over een stapelbed …